Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày

Bệnh tuột vẩy (tróc vẩy), là một trong những bệnh phổ biến nhất ở cá Koi. Bệnh xuất hiện khi lớp vẩy bảo vệ da cá bị rụng dần, khiến cá dễ bị nhiễm trùng và mất nước. Nếu không được điều trị kịp thời và đúng cách, bệnh tuột vẩy có thể gây hại nghiêm trọng hoặc thậm chí dẫn đến tử vong cho cá Koi. Vì vậy, việc nhận biết sớm triệu chứng, nguyên nhân và cách điều trị bệnh này là rất quan trọng.

Xem Thêm: 

Nguyên nhân gây ra bệnh tuột vẩy cá Koi

Vi khuẩn Epistylis

Vi khuẩn Epistylis là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra bệnh tuột vẩy cá Koi. Đây là một nhóm vi khuẩn gram âm sống ký sinh, chuyên bám dính vào da và mang của cá để hút chất dinh dưỡng. Khi số lượng vi khuẩn tăng mạnh (do mật độ cá cao, môi trường ô nhiễm…), chúng sẽ giải phóng độc tố làm phá hủy cấu trúc tế bào vẩy cá. Lớp vẩy bị lỏng dần và rụng, lộ ra phần da non yếu ớt bên dưới, khiến cá dễ bị nhiễm trùng.

Một khi vào trong cơ thể, vi khuẩn Epistylis có độc lực mạnh, gây viêm nhiễm, hoại tử ở các tạng nội tạng, não bộ và các cơ quan khác của cá. Các cơ quan quan trọng như mang, thận, gan, lá lách sẽ bị tổn thương nặng nề trong thời gian ngắn, dẫn đến sốc nhiễm khuẩn toàn thân và chết một cách nhanh chóng.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 25

Các yếu tố môi trường

Ngoài vi khuẩn Epistylis, một số yếu tố về môi trường sống cũng có thể gây ra hoặc thúc đẩy quá trình phát triển của bệnh tuột vẩy ở cá Koi:

Chất lượng nước kém

Nước có hàm lượng amoni và nitrit cao sẽ làm suy yếu miễn dịch và gây stress cho cá. Tình trạng nhiễm độc nước kéo dài sẽ khiến cá dễ bị ký sinh trùng tấn công và mắc các bệnh về da, trong đó có bệnh tuột vẩy. Ngoài ra, pH và nhiệt độ nước không phù hợp cũng ảnh hưởng xấu tới sức khỏe và làm suy yếu hệ miễn dịch của cá Koi.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 27

Mật độ nuôi quá cao

Nuôi quá đông cá trong một không gian hẹp sẽ làm ô nhiễm nước nghiêm trọng. Chất thải tích tụ, thiếu oxy khiến cá stress. Lúc này, vi khuẩn dễ dàng tấn công vào vết thương hở trên da cá, gây bệnh tuột vẩy.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 29

Thức ăn ô nhiễm

Thức ăn sống không rửa sạch, thừa hoặc ô nhiễm sẽ nhanh chóng làm ô nhiễm môi trường nước. Vi khuẩn bùng phát mạnh, thúc đẩy quá trình phát triển của bệnh tuột vẩy ở cá.

Thay đổi đột ngột môi trường sống

Sự thay đổi đột ngột và thất thường về nhiệt độ, độ pH hay các thông số khác của môi trường nước (như khi xả nước đổi mới…) sẽ gây stress cho cá. Lúc này, cá dễ mắc các bệnh nhiễm trùng nói chung và bệnh về da nói riêng. Như vậy, hầu hết các nguyên nhân gây bệnh tuột vẩy ở cá Koi đều liên quan đến yếu tố môi trường sống.

Triệu chứng của bệnh tuột vẩy – tróc da ở cá Koi

Các giai đoạn của bệnh tuột vẩy

Bệnh tuột vẩy thường sẽ diễn biến qua 3 giai đoạn riêng biệt:

Giai đoạn 1: Bệnh bắt đầu phát triển

  • Cá xuất hiện các vết đỏ, viêm khu trú ở một số vùng trên da, thường là xung quanh mang hoặc vây
  • Vẩy bắt đầu xuất hiện dấu hiệu không bám chặt vào da, dễ dàng rụng khi chạm vào
  • Cá bơi lờ đờ, chán ăn, né tránh ánh sáng

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 31

Giai đoạn 2: Bệnh phát triển mạnh

  • Vẩy tiếp tục rụng nhiều, lớp da đỏ bên dưới lộ rõ
  • Xuất hiện các vết loét nhỏ trên da, các vết sưng viêm lan rộng
  • Cá cọ xát vào đá, cây cối để cố gắng cạo bỏ lớp vẩy đang bong tróc
  • Bỏ ăn hoàn toàn, lờ đờ, thở gấp và nổi khó thở

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 33

Giai đoạn 3: Bệnh hoành hành

  • Lớp vẩy đã bị rụng hoàn toàn ở nhiều vùng, lộ da đỏ chảy máu
  • Các vết loét, viêm da nặng hơn, lan rộng toàn thân
  • Cá suy nhược, xuất huyết dưới da và các mô, bị phù nề
  • Teo cơ, suy hô hấp và khó thở dẫn đến chết

Các triệu chứng đặc trưng của bệnh

Mặc dù các giai đoạn có mức độ nghiêm trọng khác nhau song một số triệu chứng đặc trưng của bệnh tuột vẩy luôn tồn tại, bao gồm:

  • Vẩy cá bị sứt mẻ, rụng dần, lộ ra lớp da bên dưới
  • Da cá có các vết đỏ, viêm, loét, hoặc phát triển các khối u bất thường
  • Điểm trắng và những đám màng mỏng hiện rõ trên bề mặt các vết tổn thương
  • Cá hay cọ xát vào đá, gỗ để cố gắng loại bỏ lớp vẩy bong tróc
  • Mất dần vảy ở mang và các vây, tạo thành các khoảng trống lớn trên da
  • Cơ thể gầy yếu, bơi lờ đờ và ăn kém
  • Chất lượng nước trong bể suy giảm (đục, nhớt…)

Như vậy, bất kỳ cá thể nào có các dấu hiệu trên có thể nghi ngờ mắc bệnh tuột vẩy ở mức độ nhẹ hay nặng. Việc điều trị càng sớm thì hiệu quả càng cao.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 35

Cách điều trị bệnh tuột vẩy cá Koi

Để điều trị bệnh tuột vẩy hiệu quả và an toàn nhất có thể cho cá Koi, cần kết hợp nhiều biện pháp sau:

Sử dụng keo ong

Sử dụng keo ong là một phương pháp tự nhiên hiệu quả, có khả năng diệt khuẩn và tăng cường đề kháng tự nhiên. Keo ong đặc biệt hữu ích trong việc ngăn chặn nhiễm trùng, đặc biệt là trong trường hợp bệnh tróc vảy ở cá Koi. Khi bạn nhận thấy các dấu hiệu nhiễm trùng thứ cấp hoặc nhiễm nấm trên cơ thể cá, hãy áp dụng keo ong trực tiếp lên vùng bị ảnh hưởng. Điều này giúp ngăn chặn sự lan truyền của bệnh và giảm nguy cơ nhiễm trùng nặng trong đàn cá Koi của bạn.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 37

Video hướng dẫn chi tiết điều trị bệnh tróc vẩy – xù vẩy ở cá Koi 

YouTube video

Sử dụng thuốc kháng sinh và kháng nấm

Các loại thuốc phổ biến được dùng để kháng viêm, tiêu diệt vi khuẩn, nấm gây bệnh tuột vẩy như:

  • Oxytetracycline
  • Sulfadiazin bạc
  • Methylene Blue
  • Povidone Iodine
  • Acriflavine…

Liều lượng và thời gian điều trị cụ thể sẽ phụ thuộc vào từng loại thuốc cũng như mức độ nặng nhẹ của bệnh.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 39

Bài Viết Đang Hot:

Video hướng dẫn trị tróc da ở cá Koi 

YouTube video

Tắm cá với dung dịch sát trùng

Có thể ngâm cá trong dung dịch nước muối (NaCl), nước sôi để lạnh, KMnO4… để tiêu diệt nấm, vi khuẩn. Chú ý không để cá trong dung dịch quá lâu (5-10 phút/lần).

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 41

Thay nước hàng ngày và cải tạo môi trường

Thường xuyên thay 30-50% thể tích nước trong bể để làm sạch môi trường sống cho cá. Đồng thời, bổ sung oxy, điều chỉnh các thông số nước về ngưỡng lý tưởng cho cá Koi. Nếu cá bị bệnh nặng, có thể sử dụng máy sục khí và các loại khử trùng tia cực tím để tiêu độc, làm sạch không khí và nước. Không sử dụng hóa chất ở nồng độ cao kéo dài để tránh gây hại cho cá.

Bổ sung vitamin và khoáng chất

Hỗ trợ dinh dưỡng cho cá thông qua việc trộn Vitamin C, Vitamin B và các khoáng chất cần thiết vào thức ăn. Nâng cao sức đề kháng cho cá, giúp vết thương nhanh lành và hồi phục nhanh chóng hơn.

Cô lập và điều trị riêng cho cá bệnh nặng

Các cá thể có triệu chứng nặng như vẩy rụng hết, sưng phù, hoại tử cần được tách riêng ra để điều trị, tránh lây lan cho cá khỏe. Có thể dùng vợt sục khí để cung cấp oxy trực tiếp cho cá trong giai đoạn bệnh nặng.

Vệ sinh và khử trùng bể

Khi dịch bệnh được khống chế, cần tiến hành làm sạch và khử trùng kỹ toàn bộ bể chứa cũng như đồ dùng, dụng cụ liên quan đến nuôi cá như bộ lọc nước, thức ăn, vợt sục khí… Nhờ đó, có thể tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn, nguồn bệnh còn sót lại, ngăn chặn tái phát dịch.

Như vậy, cách điều trị bệnh tuột vẩy hiệu quả và bền vững là sử dụng kết hợp nhiều giải pháp điều trị và cải tạo môi trường nhằm tấn công vi khuẩn gây bệnh đồng thời hỗ trợ tăng sức đề kháng cho cá.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 43

Phòng ngừa bệnh tuột vẩy cá Koi

Để phòng tránh bệnh tuột vẩy có hiệu quả, người nuôi cá Koi cần lưu ý một số vấn đề sau:

Chú trọng vệ sinh hệ thống lọc và chất lượng nước

Thường xuyên vệ sinh lưới lọc, xử lý nước bể bằng các hóa chất khử trùng phù hợp liều lượng. Đặc biệt lưu ý cân bằng các thông số pH, DO, amoni… giúp tăng sức đề kháng cho cá. Định kỳ thay nước trong bể để làm loãng chất bẩn, không để tích tụ gây tắc nghẽn bộ lọc, làm nước bể bị ô nhiễm.

Giảm mật độ nuôi và cải tạo môi trường sống

Không nên nuôi quá đông trong một diện tích hẹp. Nên bố trí lại bể để tăng không gian, tạo các nơi ẩn nấp cho cá. Trồng thêm cây xanh và sử dụng máy sục khí để nâng cao hàm lượng oxy hòa tan.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 45

Kiểm soát chế độ ăn uống và theo dõi sức khỏe

Không cho cá ăn dồi dào đạm để tránh gây hội chứng đục nước. Duy trì thức ăn cân đối dinh dưỡng giúp tăng cường miễn dịch cho cá. Thường xuyên dùng kính lúp quan sát sức khỏe cá để phát hiện các triệu chứng bất thường. Lựa chọn thức ăn có nhiều protein và chất béo trong khoảng 3-9%, ưu tiên những sản phẩm giàu vitamin A, E, D, C, K, hoặc chứa tảo Spirulina, Krill meal, và amino acid giúp cải thiện màu sắc, tăng cường sức đề kháng, và giảm rủi ro bệnh tật cho cá. Hạn chế việc cho ăn cá vào các khoảng thời gian 6-7 giờ sáng hoặc 7-8 giờ tối để tránh ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ oxy của cá, do đây là những thời điểm lượng oxy trong hồ ở mức thấp nhất.

Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày 47

Ngưng cho ăn và hạ thấp nhiệt khi thời tiết thay đổi

Khi nền nhiệt độ quá cao hoặc xảy ra bão lũ, rét đậm… nên ngừng cho cá ăn dồn dập 2-5 ngày. Đồng thời hạ thấp nhiệt độ nước xuống 2-3 độ so với bình thường để tránh gây sốc cho cá. Như vậy, để phòng tránh được bệnh tuột vẩy, vấn đề then chốt là giữ gìn môi trường sống tốt cho cá, cải thiện chế độ ăn uống, chú ý theo dõi sức khỏe thường xuyên để nhận biết sớm bệnh tật.

Nội Dung Bài Viết “Bệnh Tuột Vẩy, Tróc Vẩy Ở Cá Koi: Trị Dứt Điểm Sau 3 Ngày” Được Tham Khảo Từ Các Báo Cáo Và Nghiên Cứu Quốc Tế

Dưới đây là một số nghiên cứu và báo cáo của các chuyên gia quốc tế về “bệnh tuột vẩy, tróc vẩy cá koi”:

  • “Epistylis: An emerging disease of koi”, bởi E.G. Noga, M.F. Smith, và J.P. Thomas. Báo cáo này được xuất bản trên tạp chí Journal of the American Veterinary Medical Association vào năm 1998. Báo cáo này cung cấp một tổng quan về bệnh vảy trắng, một loại bệnh do ký sinh trùng đơn bào Epistylis gây ra. Báo cáo mô tả các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị của bệnh vảy trắng.

Noga, E.G., Smith, M.F., & Thomas, J.P. (1998). Epistylis: An emerging disease of koi. Journal of the American Veterinary Medical Association, 212(11), 1693-1698.

  • “Epistylis and other parasitic diseases of koi”, bởi T.C. Lorenzen và P.B. Hoegh. Báo cáo này được xuất bản trên tạp chí Aquaculture vào năm 2004. Báo cáo này cung cấp một tổng quan về các bệnh ký sinh trùng gây ra bệnh tróc vẩy ở cá koi. Báo cáo mô tả các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị của các bệnh này.

Lorenzen, T.C., & Hoegh, P.B. (2004). Epistylis and other parasitic diseases of koi. Aquaculture, 235(1-4), 27-46.

  • “A review of fish diseases in koi”, bởi M.W. Fryer và T.J.R. Hughes. Báo cáo này được xuất bản trên tạp chí Aquaculture Research vào năm 2009. Báo cáo này cung cấp một tổng quan về các bệnh phổ biến ở cá koi. Báo cáo mô tả các triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị của các bệnh này.

Fryer, M.W., & Hughes, T.J.R. (2009). A review of fish diseases in koi. Aquaculture Research, 40(12), 2217-2239.

Ngoài ra, còn có một số báo cáo nghiên cứu khác về bệnh tróc vẩy cá koi được xuất bản trên các tạp chí khoa học quốc tế. Các báo cáo này cung cấp thêm thông tin về các khía cạnh khác nhau của bệnh, chẳng hạn như:

  • Nguyên nhân gây bệnh: Các nghiên cứu đã xác định được một số loài ký sinh trùng, vi khuẩn và virus có thể gây ra bệnh tróc vẩy ở cá koi.
  • Triệu chứng bệnh: Các nghiên cứu đã mô tả các triệu chứng khác nhau của bệnh tróc vẩy ở cá koi, từ nhẹ đến nặng.
  • Chẩn đoán bệnh: Các nghiên cứu đã đề xuất các phương pháp chẩn đoán bệnh tróc vẩy ở cá koi.
  • Điều trị bệnh: Các nghiên cứu đã đánh giá hiệu quả của các phương pháp điều trị bệnh tróc vẩy ở cá koi.

Ví dụ, một nghiên cứu được thực hiện bởi các nhà khoa học tại Đại học California, Davis, đã phát hiện ra rằng loài vi khuẩn Aeromonas hydrophila có thể gây ra bệnh tróc vẩy ở cá koi. Nghiên cứu này cũng đã xác định được rằng việc điều trị bằng kháng sinh có thể giúp kiểm soát bệnh.

Một nghiên cứu khác được thực hiện bởi các nhà khoa học tại Đại học Auburn, Alabama, đã phát hiện ra rằng loài ký sinh trùng Ichthyophthirius multifiliis có thể gây ra bệnh tróc vẩy ở cá koi. Nghiên cứu này cũng đã xác định được rằng việc điều trị bằng thuốc diệt ký sinh trùng có thể giúp loại bỏ ký sinh trùng khỏi cơ thể cá.

Kết luận

Bệnh tuột vẩy (hay tróc vẩy) là căn bệnh phổ biến và nguy hiểm đối với cá Koi. Nguyên nhân chủ yếu là do vi khuẩn Epistylis phá vỡ cấu trúc tế bào vẩy, làm lớp vẩy bảo vệ cá bị lỏng dần và rụng. Khi vẩy bị rụng nhiều, các loại vi khuẩn, nấm sẽ dễ dàng xâm nhập vào cơ thể cá qua lớp da hở, gây bệnh. Đây là căn bệnh tiến triển tương đối nhanh và có thể gây tử vong cho cá nếu không được can thiệp kịp thời. Để phòng và điều trị hiệu quả bệnh lý này, cần kết hợp nhiều giải pháp như sử dụng thuốc, vitamin bổ sung, cải tạo môi trường sống, theo dõi sát sao sức khỏe cá… Người nuôi cá Koi cần nắm rõ các triệu chứng cũng như biện pháp điều trị, phòng tránh bệnh để hạn chế rủi ro

Bài viết liên quan:

5/5 - (1 bình chọn)
Tác Giả - Nguyễn Văn Zen

Tôi là Nguyễn Văn Zen - Người sáng lập và người kiểm duyệt nội dung cho thương hiệu Zen Koi Garden. Sau hơn 8 năm miệt mài ăn ngủ cùng cá Koi. Tôi đã có một quán caffe cá Koi rộng 500 mét vuông gần sân bay Tân Sơn Nhất. Đặc biệt trong năm 2023 chính tôi đã nhập thành công 20 chú cá Koi giống từ Nhật Bản với giá gần 100 tỷ đồng cho quán cá Koi của mình.

Cập Nhật Lần Cuối Vào Tháng Hai 6, 2024 10:12 sáng Bởi Tác Giả - Nguyễn Văn Zen